Quality Function Deployment (QFD)

Een onderdeel van Lean Six Sigma en eigenlijk specifiek Six Sigma is Quality Function Deployment (QFD), ofwel kwaliteitfuncties opstelling. Het is een methode om klantenwensen en marktvragen te vertalen in ontwerpeisen.

Het proces van klantenwensen naar marktvragen c.q. verwachtingen verloopt meestal in een aantal stappen, bijvoorbeeld: klantwensen opstellen, functie-eisen, functionele specificatie, technisch ontwerp, systeemrealisatie, programmatest, systeemtest, acceptatietest, gebruik en beheer en voldoen aan de verwachtingen.

Genoemde stappen kunnen in een gegevensmatrix worden vertaald, welke ook wel kwaliteitshuis of the house of quality wordt genoemd. De gegevensmatrix kan op verschillende manieren worden opgebouwd, maar een model dat kan worden gebuikt is hieronder weergegeven.

Quality Function Deployment, afbeelding 1

Toelichting op het kwaliteithuis.

  • Allereerst moeten de klantenwensen (1) in kaart gebracht worden. Klantwensen worden verkregen na een uitgebreid onderzoek bij bestaande of niet bestaande klanten.
  • De mate van belangrijkheid van klantenwensen wordt als relatief belang (2) aangeduid. Het relatief belang wordt gewogen op belangrijkheid in een cijfer van 1 t/m 10. De prijs wordt daarmee als meest belangrijkste beschouwd in bovengenoemd model.
  • Het oordeel van de gebruiker (3) wordt verkregen na gedegen concurrentieonderzoek, waarbij de waarde van 5 de maximale score aangeeft.
  • Op basis van de strategie (4) (goals en doelstellingen van het bedrijf), geschatte inspanningen versus te bereiken resultaten wordt er een prioriteit toegekend.
  • De beschikbare gegevens worden vertaald in specificaties (5) en/of ontwerpgegevens.
  • Relatie tussen wensen en specificatie (6). In een matrixvorm worden de relaties beoordeeld op, in welke mate de ontwerpparameter of specificatie bijdraagt in de realisatie van de klantenwensen.
  • Er wordt gekeken of er een correlatie (7) is tussen de specificaties (5) en er wordt beoordeeld en vergeleken op tegenstrijdige of elkaar versterkende aspecten.
  • Ook wordt gekeken naar de relevantie (8) met betrekking tot de specificatie en/of ontwerpeisen op haalbaarheid.
  • Als laatste worden de resultaten vertaald in streefwaarden of ontwerpeisen (9).

Het voordeel van de QFD is dat bij het ontwerpproces de focus komt op de eisen en/of wensen van de klant. Hiermee wordt voorkomen dat de invloed van medewerkers zelf sterk wordt verminderd.

Drs. Yoji Akao and Shigeru Mizuno stonden aan de basis van QFD. Toepassing was vooral in het begin de Japanse scheepswerven. Later is dit onderdeel toegevoegd aan Lean Six Sigma.