Waardestroomanalyse

Bij Lean Six Sigma Waardestroomanalyse (value stream mapping) is het van belang om alle bedrijfsprocessen inzichtelijk te maken die nodig zijn, van grondstofleverancier tot aan het product bij de klant, zoals de onderstaande afbeelding illustreert.

Waardestroom, afbeelding 1

Bedrijfsprocessen kunnen pas worden verbeterd aan de hand van Lean Six Sigma, als inzichtelijk is hoe deze bedrijfsprocessen zijn opgebouwd en of de noodzaak aanwezig is om te verbeteren, aan de hand van: de strategie van het bedrijf, heldere doelstellingen die worden nagestreefd en efficiency aan de hand van prestatie indicatoren (KPI’s). Met andere woorden de vertrekpunten moeten helder zijn vastgelegd, alvorens met verbeteren kan worden begonnen.

Bij de Waardestroomanalyse van Lean Six Sigma is het belangrijk om visueel zichtbaar te maken hoe de processen zijn ingericht en wat de resultaten daarvan zijn, hetgeen kan aan de hand van het opstellen van een processchema. Uiteindelijk betekent dat, dat de volgende informatie moet worden verkregen:

  • klanten, leveranciers en de wijze van productieaansturing;
  • klantbehoefte per dag, week of maand;
  • huidige dagproductie;
  • leveringsfrequentie van producten aan klanten;
  • leveringsfrequentie grondstofleveranciers;
  • volgorde bedrijfsprocesstappen;
  • data per processtap;
  • methode van communiceren en controle;
  • procesbenodigdheden;
  • aantal operators;
  • voorraadlocaties;
  • werkuren per dag;
  • en doorloop- (lead-times) en cyclustijden.

Genoemde punten leiden uiteindelijk naar een overzicht, waarbij in een oogopslag helder is hoe het proces in elkaar steekt, zoals de onderstaande afbeelding laat zien.

Waardestroom, afbeelding 2

Pas wanneer het een en ander inzichtelijk is gemaakt kan gekeken worden naar verbeteringen. Uit het bovenstaande overzicht is gemakkelijk op te maken dat het gestelde doel 500 stuks per dag is. Dat betekent dat voor het maken van elk product: 27.600 seconden (460 min) / 500 = 55,2 seconden nodig zijn. Deze 55,2 seconden worden ook wel de takttijd genoemd of het ritme van het proces. Het overzicht laat zien dat er veel ruimte voor verbetering is, waar de bottleneck (cyclustijd 40 seconden) in het proces zit, etc. De essentiële stappen van Lean Six Sigma om tot verbetering te komen zijn dan ook:

  • het verkleinen van de verschillen tussen de takttijd en de bottleneck van het proces, dat zal leiden tot een hogere dagproductie. Een efficiencyverbetering van ruim 35% moet mogelijk zijn in dit gekozen voorbeeld. Het verlagen van de bottleneck tijd zal een 2e verbeteringsstap kunnen zijn.
  • Tussenvoorraad reduceren door een andere procesopstelling, waardoor producten in één keer kunnen worden gemaakt zonder tussenvoorraad. Hierdoor zal de doorlooptijd en de voorraad aanzienlijk kunnen worden gereduceerd.
  • Werkzaamheden combineren door een andere procesopstelling, zoals: combinatie van inspectie en verpakken, waardoor de vrijgekomen operator ergens anders kan worden ingezet.
  • Aanvoer grondstoffen laten plaatsvinden meerdere keren per week, in plaats van eenmaal per week.
  • Frequentie afvoer producten verhogen naar klanten, hierdoor wordt de eindvoorraad verkleind.
  • Omsteltijden verkleinen in combinatie met kleiner batches, waardoor kleinere series gemaakt kunnen worden en daardoor meer flexibiliteit wordt verkregen.
  • Online registratie van gemaakte producten, waardoor het voortgangproces beter is te volgen en bij te sturen.

Wanneer de essentiële stappen tot verbetering in acht worden genomen, dan kan er een aanzienlijke kostenbesparing worden gerealiseerd. Zie hiervoor ook onder just in time/productievormen.